DISKORS TAL-GĦELUQ MILL-ONOR LAWRENCE GONZI, PRIM MINISTRU FL-OKKAŻJONI TAĊ-ĊERIMONJA TAL-ĦATRA TAL-KUNSILLIERA LOKALI ELETTI FIS-6 TA’ ĠUNJU, FIS-SALA TAL-AMBAXXATURI, FIL-BERĠA TA’ KASTILJA, IL-BELT VALLETTA – IT-TLIETA,  30 TA’ ĠUNJU 2009

Segretarji Parlamentari,

Għeżież Kunsilliera Eletti,

Mistednin Distinti,

Sinjuri,

Huwa ta’ unur għalija li nilqagħkom ġewwa l-Uffiċċju tiegħi fil-Berġa ta’ Kastilja għal din iċ-ċerimonja importanti.

Nifraħ lilkom il-Kunsilliera li ġejtu eletti fl-elezzjonijiet aktar kmieni dan ix-xahar.  Nixtieq ukoll nieħu din l-opportunità biex insellem u nirringrazzja l-mistednin tagħkom hawn preżenti u lill-qraba tagħkom kollha għas-sostenn li tawkom tul il-ġranet u l-ġimgħat ta’ qabel l-elezzjoni u li se jkomplu jagħtukom tul il-ħidma tagħkom fl-erba’ snin li ġejjin.  Il-ħajja politika u ċivika ma titlobx biss l-impenn ta’ min ikun qiegħed jagħti l-kontribut tiegħu jew tagħha, imma anki tal-familja li sservi ta’ spalla f’dak kollu li intom bħala kunsilliera, se tkunu qed tagħmlu.

Bħalkom kien hemm ukoll nies oħra li xtaqu jkunu ta’ servizz.  Nirringrazzja wkoll lil dawk il-kandidati li kkontestaw imma ma ġewx eletti.  Nixtieq nirringrazzjahom talli offrew ruħhom biex ikunu ta’ servizz għal pajjiż u għal lokalitajiet rispettivi.  Kull kandidat, wera sens ta’ impenn soċjali qawwi u għalhekk nappella lilkom Kunsilliera eletti biex ma titilfux din ir-riżorsa billi b’mod jew ieħor tinvolvuhom fil-ħidma tagħkom tul is-snin li ġejjin.  Il-ħeġġa u l-kontribut li riedu joffru dawn l-individwi għandha tiġi rikonoxxuta minkom billi tagħtuhom spazju biex jagħtu sehemhom fil-ħidma tal-Kunsill, u fuq kollox għal ġid tar-residenti.

Ma nistax ma nirringrazzjax b’mod speċjali, lil dawk il-Kunilliera li servew fil-Kunsilli preċedenti iżda issa mhux ser jiffurmaw parti mill-Kunsilli l-ġodda. Bħala Prim Ministru nirringrazzjahom mill-qalb tax-xogħol u l-impenn kollu tagħhom.

Illum qegħdin hawn għaliex il-poplu pparteċipa fi proċess demokratiku bil-vot tiegħu.  L-elezzjonijiet tal-Kunsilli Lokali wrew il-fiduċja li r-residenti għandhom fil-Kunsilli u f’dak li jistgħu jagħmlu u għalhekk ipparteċipaw fl-għażliet li għandna llum.

Iċ-ċerimonja ta’ llum għandha sinifikat speċjali hekk kif qiegħda ssir f’mument tant importanti fejn il-Parlament qed jiddiskuti it-tiġdid li hemm bżonn isir għall-Kunsilli Lokali.  Il-Gvern, fl-aħħar elezzjoni ġenerali, ingħata mandat mill-poplu biex jagħmel proċess ta’ konsultazzjoni u jaġġorna l-Kunsilli Lokali biex dawn jagħtu l-aqwa servizz lir-residenti.  Smajna mat-8,000 suġġeriment mill-kunsilliera, mit-tfal, mis-sidien tal-ħwienet, mill-anzjani, mill-għaqdiet volontarji u mir-residenti.  Smajna, iddiskutejna, ikkonsultajna u issa rridu ngħaddu għall-azzjoni.

It-tiġdid tal-Kunsilli Lokali kien wieħed mill-20 proċess ta’ konsultazzjoni li wettaq il-Gvern fl-ewwel sena ta’ din il-leġislatura.  Ridna nassiguraw li t-tiġdid ikun jirrifletti l-pedamenti u s-suċċessi tal-passat, il-bżonnijiet tal-preżent kif ukoll l-isfidi tal-futur.  Tiġdid li fuq kollox ipoġġi r-residenti fiċ-ċentru tas-sistema tal-gvernar lokali.

Dan it-tiġdid huwa mibni fuq l-impenn tagħna lkoll li qegħdin fil-politika – kemm nazzjonali kif ukoll lokali, l-impenn tagħna mibni fuq spirtu ta’ servizz għall-komunità li fiha aħna ngħixu.  Dan is-sodisfazzjon jidher l-aktar meta naraw li bil-ħidma tagħna nkunu qegħdin intejbu l-ambjent fiżiku, kulturali, soċjali u edukattiv ta’ madwarna li jkollu l-effett li jtejjeb il-kwalità tal-ħajja tar-residenti.

Biex dan jista’ jseħħ nemmen li l–ħidma tal-Kunsilli Lokali għandha tkun mibnija fuq erba’ pilastri ewlenin. Biss, qabel xejn, b’impenn lejn din il-ħidma kollha favur il-Kunsilli Lokali u r-residenti taghhom, il-Gvern iddeċieda li jżid il-baġit tal-Kunsilli Lokali.  Parti sostanzjali qed tmur f’allokazzjoni diretta u parti oħra mill-fondi qed jitqassmu permezz ta’ skemi diversi li ġew imħabbra, u oħrajn li ser jiġu mħabbra mill-Gvern. Din turi bil-fatti l-impenn tal-Gvern li jien immexxi favur il-politika lokali.

Il-ħidma tal-Kunsill Lokali għandha tkun imfassla fuq viżjoni, strateġija ċara u ippjanar bil-għaqal.  Irridu li l-Kunsilli Lokali jkunu sħab mal-Gvern Ċentrali.  Il-Kunsilli huma parti integrali fil-pjan olistiku tal-Gvern fejn mhux biss joffru servizz imma jimplimentaw il-politika nazzjonali mfassla skont iċ-ċirkustanzi tal-lokal.  U kien ghalhekk li ġie deċiż li nżidu t-terminu għall-erba’ snin għaliex rajna li dan il-perijodu joffri iktar faċilità lilkom il-Kunsilliera sabiex tippjanaw aħjar u iktar fit-tul.

Irridu li naraw aktar titjib ambjentali fil-lokalitajiet tagħna.  Nixtiequ li aktar lokalitajiet jagħmlu użu mill-enerġija alternattiva.  Il-lokalitajiet tagħna għandu jkollhom ukoll politika favur in-negozju u l-kummerċ.  Nixtiequ naraw aktar komunitajiet jipparteċipaw fl-isports, fl-attivitajiet kulturali li l-Kunsilli Lokali qed jiġu megħjuna li jagħmlu b’fondi mill-Gvern.  Irridu naraw li l-Kunsilli jieħdu aktar inizjattivi fl-edukazzjoni.

Nixtiequ naraw aktar lokalitajiet li jkunu ta’ attrazzjoni turistika u b’hekk jiżdied il-kummerċ u jiżdiedu l-impjiegi fil-lokalitajiet tagħna.  Irridu li kull belt u raħal tkun vetrina ta’ dak li hu Malti u Għawdxi, tal-wirt kulturali, storiku u tal-identità tagħna.  Fl-ewwel sena ta’ din il-leġislatura bdew u saru xogħlijiet fuq 80 proġett differenti mill-Gvern, fuq xtut, pjazez, znieter, xogħlijiet ta’ restawr u l-ħarsien tal-wirt stortiku.  B’dawn il-proġetti nkunu qed noħorġu aktar il-ġmiel ta’ dawn il-gżejjer u tal-bliet u l-irħula tagħna.  Nhar is-Sibt li għadda ħabbarna wkoll il-proġetti għad-daħla ta’ Bieb il-Belt, Pjazza Ħelsien u s-sit tat-Teatru Rjal, li saru fuq disinji tal-artisti Renzo Piano.  Dawn huma proġetti li jsaħħu l-identità tagħna u se jlaqqgħu flimkien il-kultura, l-arti, l-istorja, l-identità, il-valuri u l-patrimonju tagħna.  Flimkien qed inkomplu nbiddlu wiċċ pajjiżna.

Il-Gvern qed iżid l-għodda għad-dispożizzjoni tal-Kunsilli Lokali biex ikunu jistgħu jwettqu aktar.  Waqt il-proċess ta’ konsultazzjoni smajna l-bżonnijiet u fassalna l-għodda meħtieġa u għalhekk qed insaħħu l-Kunsilli Lokali.

Ridna naraw li l-Kunsilli jieħdu inizjattivi biex jaħtfu l-opportunitajiet li s-sħubija ta’ pajjiżna fl-Unjoni Ewropea ġabet magħha.  Hawn ukoll smajna u fassalna.  It-twaqqif tal-MEUSEC b’unit iddedikat għall-Kunsilli huwa xhieda ta’ dan.  Fl-ewwel xhur ta’ ħidma diġà nistgħu naraw il-frott tal-MEUSEC hekk kif 68 mis-97-il applikazzjoni għall-fondi mill-Unjoni Ewropea kienu ġejjin mill-Kunsilli Lokali.  U mhux biss waqqafna din it-taqsima iżda minn din is-sena, iddedikajna flus permezz ta’ skema ta’ finanzjament apposta sabiex ngħinu lil Kunsilli Lokali jħallsu s-sehem tagħhom għall-proġetti li jġibu mill-Unjoni Ewropea.

Lill-Kunsilliera Lokali li sena ilu kienu hawnhekk minflokkom sabiex jieħdu l-ġurament tagħhom, jien esiġejt minnhom serjetà u kontabbiltà.  U llum, minkom qed nitlob u nistenna l-istess affarijiet.  Il-Gvern se jkun qiegħed iwieżen lill-Kunsilli Lokali fl-operat leġittimu tagħhom.  Il-Kunsilli jridu jissaħħu aktar billi jkun hemm iktar tmexxija serja, mibnija fuq kontabbiltà sħiħa fil-qafas tal-liġi. B’hekk, permezz ta’ strateġija fit-tul kif ukoll bl-appoġġ tal-Gvern, inkunu qed intejbu dejjem aktar il-kwalità tal-ħajja tar-residenti. U t-tiġdid li aħna qed niddiskutu fil-Parlament huwa propjament sabiex nindirizzaw dawn l-affarijiet ukoll.

It-tieni pilastru hu s-solidarjetà.  Irridu lokalitajiet u komunitajiet fejn jimpurtana minn xulxin, fejn nagħtu kas lil xulxin u fejn naħdmu flimkien.  B’solidarjetà nifhmu wkoll li l-Kunsilli jridu jkunu ħolqa f’katina sħiħa ta’ istituzzjonijiet u inizjattivi fil-qasam soċjali.  Irrid nara l-Kunsilli Lokali ta’ pajjiżna bħala r-ruħ u l-mutur sabiex jippromovu dak kollu li hu lokali.  Irrid nara l-Kunsilli Lokali jassiguraw li kulħadd ikun iħossu parti mill-komunità lokali b’mod mill-iktar sħiħ u parteċipattiv.

Dan il-prinċipju jfisser ukoll li l-Kunsilli jridu jkunu maqgħudin bejniethom u jaħdmu flimkien għall-interess tal-komunità tagħhom.  Irridu naraw aktar Kunsilli jaħdmu flimkien fil-qafas reġjonali speċjalment issa li t-tiġdid propost ser ikun qed isaħħaħ iktar l-aspett reġjonali ta’ pajjiżna b’formazzjoni ta’ reġjuni ġodda wkoll għal Malta u Għawdex.

Mas-solidarjetà hemm pilastru ieħor li nemmen huwa fundamentali fl-operat tal-Kunsilli li huwa s-sussidjarjetà.  L-eżistenza tal-Kunsilli hija mibnija fuq dan il-prinċipju u għalhekk hemm bżonn li jitħaddan ferm aktar fl-operat ta’ kuljum.  Hemm bżonn ta’ sussidjarjetà f’kull livell ta’ ħidma.  Għalhekk, joħroġ il-bżonn li l-ħidma tal-Kunsilli ma tkunx ċentralizzata f’persuna waħda imma s-Sindku għandu jassigura li kull Kunsillier ikun qed jagħti s-sehem dirett tiegħu jew tagħha.  Il-proċess ta’ konsultazzjoni li sar wera l-interess qawwi tar-residenti fil-Kunsilli Lokali.  Esprimew ix-xewqa li jipparteċipaw fil-ħidma tal-Kunsill. Finalment, il-Kunsilli qegħdin hemmhekk għar-residenti u mhux bil-kontra u għalhekk, ir-residenti għandhom jitħallew isemmu leħinhom bl-iktar mod qawwi possibbli u l-Kunsill, f’kull deċiżjoni li jieħu għandu jagħti attenzjoni għal dak li jkunu qed jgħidu r-residenti. It-tiġdid li qed isir huwa wkoll intiż sabiex isaħħaħ dan l-aspett li – l-Kunsilli Lokali qegħdin hemm għar-residenti u mhux ir-residenti qegħdin hemm għall-Kunsilli Lokali.

Hemm ukoll il-bżonn li l-Kunsilli jkunu xprun għas-sehem li l-ġenerazzjoni żagħżugħa għandha tagħti fit-tfassil u t-twettiq tal-politika anke fil-livell lokali.  Nemmen illi pajjiżna għandu riżorsa importanti fil-ġenerazzjoni żagħżugħa li għandha potenzjal qawwi biex tagħti kontribut għall-preżent u l-futur ta’ dawn il-gżejjer.  L-istatistika dwar il-parteċipazzjoni taż-żgħażagħ f’din l-elezzjoni hija xhieda tal-potenzjal ta’ din il-ġenerazzjoni.  24% tal-kandidati kollha kienu żgħażagħ u 25% tal-kandidati eletti kienu kollha żgħażagħ. Huwa tassew ta’ sodisfazzjon kbir għalija u għall-pajjiż li nara din il-parteċipazzjoni tajba ta’ żgħażagħ.

L-investiment qawwi li qegħdin nagħmlu fl-edukazzjoni ta’ wliedna qiegħed jissarraf ukoll f’servizz fil-lokalitajiet għall-ħolqien tal-ġid komuni.  Irrid nara l-iskejjel tagħna jintużaw iktar u b’mod tajjeb, wara l-ħinijiet tal-iskola. Dawn l-ispazji kważi f’kull lokalità f’Malta u Għawdex għandhom jikkontribwixxu iktar milli bil-mod tradizzjonali kif nafuhom aħna s’issa.  Hemm bżonn li bi prudenza u għaqal, il-bibien tal-iskola jinfetħu beraħ sabiex isir użu massimu mill-potenzjal li joffru.

Qasam ieħor relatat maż-żgħażagħ hu s-settur tal-għaqdiet u l-volontarjat u nemmen li anke huma għandhom rwol importanti fil-komunitajiet tagħna.  L-anzjani għandhom ukoll enerġija biex jagħtu sehemhom fil-ħajja tal-lokalitajiet li trabbew u għexu fihom.  Agħtu u oħolqu l-ispazju biex kemm jista’ jkun iż-żgħażagħ , l-anzjani u l-għaqdiet jipparteċipaw fil-komunità.

Is-sostenibbiltà hija r-raba’ pilastru li fuqha trid tinbena l-politika tal-Kunsilli Lokali.  Il-Kunsill għandu jkun katalist biex l-iżvilupp isir b’mod sostenibbli. Għandu jkun hemm biex jixpruna l-attività ekonomika filwaqt li jħares l-iżvilupp soċjali fil-komunità u billi jara li l-ambjent tar-raħal u l-belt jiġi mħares.  Il-pajjiż ma jistgħax ikollu żvilupp sostenibbli jekk il-lokalitajiet tagħna ma jkunux msejsa fuq is-sostenibbiltà.  Irridu li kull żvilupp isir b’tali mod li jitgawda mill-ġenerazzjoni preżenti imma ma jtellef xejn mid-drittijiet tal-ġenerazzjonijiet li ġejjin.  B’dak li nagħmlu llum irridu nassiguraw li l-ġenerazzjonijiet li ġejjin ikollhom ukoll id-dritt li jiżviluppaw il-lokalità tagħhom kif jidhrilhom huma li jkun l-aħjar fiż-żminijiet li ġejjin.

Sinjuri,

Flimkien naslu u nirnexxu. Naslu u nirnexxu fix-xogħol, fit-turiżmu, fl-ambjent, fl-edukazzjoni u fl-enerġija jekk naħdmu flimkien bħala Gvern u Kunsilli Lokali. Intom trid tkunu sħab mal-Gvern Ċentrali fit-twettiq tal-politika u l-viżjoni tagħna għall-ġid ta’ pajjiżna.

Iċ-ċerimonja ta’ llejla flimkien mat-tiġdid tal-Kunsilli Lokali juri l-fiduċja tal-Gvern u tal-poplu fis-sistema ta’ gvernar lokali u fuq kollox fikom il-Kunsilliera. Nixtieq minn qalbi nerġa’ nawguralkom kull suċċess fil-ħidma li għandkom quddiemkom.

Jekk ilkoll kemm aħna, naħdmu bl-għan aħħari li nkunu strument għal titjib fil-kwalità tal-ħajja fil-komunitajiet, allura jien persważ li jkollna suċċess fil-ħidma tagħna, suċċess li intom ilkoll tkunu parteċipi fit-tfassil u fit-twettiq tiegħu.

Grazzi u awguri.

DOI - 30.06.09