Saħħaħna Pajjiżna…Biex INT Tgħix Aħjar

Noħolqu l-aħjar kundizzjonijiet fejn jitkattru l-impjiegi

edukazzjoni u t-tahrig addattat, qed jigbed investiment gdid, u jistimola l-holqien ta’ ekonomija aktar b'sahhitha. Il-holqien tax-xoghol mhix il-hidma ta’ xi ministeru partikolari izda hija l-missjoni tal-Gvern kollu" Il-konferenza ta' l-ahbarijiet kienet indirizzata wkoll mill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Louis Galea mill-Ministru tal-Finanzi, John Dalli, mill-Ministru tat-Turizmu Michael Refalo, mill-Ministru ghas-Servizzi Ekonomici Josef Bonnici, u s-Segretarju Parlamentari Edwin Vassallo.

Kull Malti u Maltija jixtiequ li wliedhom jgawdu kwalita' tal-hajja ahjar minn dik tal-lum. Ghalhekk kulhadd jifhem tajjeb il-htiega li t-tfal ikunu mharrga tajjeb biex isibu dak l-impjieg li jkun addattat ghalihom. L-edukazzjoni hija fattur krucjali biex jintlahaq dan l-iskop.

Il-lum it-tfal Maltin ghandhom sistema edukattiva li thejjihom ghall-isfidi tad-dinja tax-xoghol tal-futur. F’dawn l-ahhar erba snin intefqu aktar minn Lm300 miljun fl-edukazzjoni. Din is-sena l-investiment fl-edukazzjoni laħħqet Lm90 miljun. Skejjel ezistenti kienu modernizzati u mghammra ahjar. Inghatat prijorita' lit-taghlim tat-teknologija tal-kompjuter lit-tfal sa minn eta’ zghira. Fl-iskejjel primarji hemm komputer ghal kull 7 t-tfal. Saret revizjoni shiha u dettaljata tal-Kurrikulu Nazzjonali li fost affarijiet oħra jagħmel emfasi fuq ir-rilevanza ta' l-edukazzjoni għad-dinja tax-xogħol u l-kunċett tal-'Learning by Doing'. Twaqqaf mill-gdid il-Kullegg ghall-Arti, Xjenza u Teknologija (MCAST) li jinkorpora fih sitt Istituti li joffru kwazi mitt kors f'livelli differenti. Din is sena il-kulleġġ se jilqa fiħ ma' l-1,200 student ġdid biex b'hekk il-popolazzjoni fil-kulleġġ tkun ta' madwar 2,500. Illum l-Universita' qed tkompli taghti sehem f'livelli differenti fil-preparazzjoni ta’ wliedna ghad-dinja tax-xoghol. Fl-Universita hemm madwar 6,500 student full-time u madwar 1,700 student f'korsijiet part-time.

Il-Korporazzjoni ghax-Xoghol u Tahrig (ETC) giet riorganizzata u saret aktar efficjenti. L-ETC il-lum qed tipprovdi programmi ta' thejjija ghall-impjieg kif ukoll qeghda tharreg numru ta’persuni f’hiliet godda u specifici skond il-htegijiet ta' l-innovazzjonijiet teknologici fuq il-lant tax-xoghol. Matul is-sentejn li ghaddew il-Gvern alloka madwar Lm2 miljuni izjed biex l-ETC tizviluppa skemi u programmi li bihom tharreg in-nies u ssib x-xoghol ghal dawk li jridu jahdmu. F’dawn l-ahhar erba snin l-ETC sabet ix-xoghol lill-aktar minn 9500- il persuna u tat tahrig ‘l fuq minn 15,000 individwu bejn l-1998 u l-2002.

Hekk kif il-htegijiet tas-suq ta' l-impjiegi qed jevolvu, l-ETC ghandha programmi specifici ghal dawk il-persuni li jixtiequ jiksbu hiliet ohra (re-skilling) kif wkoll gew imnedija programmi ta’ tahrig ghal dawk li jesperjenzaw diffikultajiet biex isibu jew izommu l-impjieg taghhom. Is-servizzi u korsijiet tal-ETC u l-MCAST huma relatati direttament ghal-bzonnnijiet reali fid-dinja tax-xoghol. Ghaldaqstant, is-success ta’ dan il-Gvern fil-qasam ta’ l-impjiegi jista jitkejjel mill-fatt li fi zminijiet ekonomici difficli zdiedu l-impjiegi b’ 5000 u tnaqqas il-qghad. Dan wkoll fil-kuntest ta’ riformi kbar li saru fit-Tarzna u f’numru ta’ azjendi privati.

“Il-Maltin jafu li l-industrija tat-turizmu u tad-divertiment se tkompli tkun sors ewlieni ta’ impjieg sostenibbli. Dan is-settur jehtieg impjegati kkwalifikati u ta’ livell gholi. Ħafna zghazagh ifittxu karriera f’dan il-qasam li fl-ahhar erba’ snin lahaq quccati godda sew fl-ghadd ta’ turisti li zaruna u ta’ l-iljieli li damu fostna, kif ukoll fl-ghadd ta’ haddiema jahdmu fil-lukandi u ristoranti.

Bhal f’setturi ohra fit-turizmu qed jinghata tahrig specjalizzat u għalhekk il-Gvern waqqaf l-Istitut ghall-Istudji Turistici (ITS), fejn iz-zghazagh Maltin isibu tahrig sa livell ta’ diploma. Il-hidma f’dan l-Istitut kompliet tissahhah biex l-industrija u l-istudenti jibbenefikaw aktar minn dan it-tahrig.

Il-politika tal-Gvern fit-turizmu tiffoka principalment fuq impenn kontinwu ghal titjib tal-prodott u l-istabbilimenti tas-settur, li jwassal ghal aktar opportunitajiet ta’ xoghol ghal nies imharrga fis-snajja tat-turizmu.

L-Awtorità Maltija ghat-Turizmu tahdem biex tattira turisti lejn il-gzejjer taghna u qed tizgura li jinghata dejjem servizz ta’ kwalita’. Il-qagħda dhajfa ta’ l-ekonomija mondjali u t-tragedja tal-11 ta’ Settembru kellhom impatt negattiv internazzjonali qawwi fuq is-settur tat-turizmu u divertiment li ma setax ma jolqotniex ukoll. Is-settur ihaddan rizorsi umani u finanzjarji b’sahhithom li ghenuh jeghleb id-diffikultajiet li sa llum għadhom jahkmu uhud mill-kompetituri taghna.

Indikazzjoni cara ta’ dan hu l-ippjanar, it-twettiq u l-investiment kbir f’ghadd ta’ progetti godda fil-qasam tat-turizmu.

F’dawn l-ahhar erba snin, kumpanniji kbar u zghar sabu ambjent ahjar biex jinvestu, jikbruu u b’hekk jkomplu joholqu x-xoghol. Il-Gvern ha hsieb li jwaqqaf strutturi godda li permezz taghhom zied u tejjeb is-servizz lill-individwu li qieghed fin-negozju, kemm jekk negozju kbir jew zghir, kif ukoll lis-self employed. Fi tlett snin 1999-2001 id-dhul medju tal-haddiema zdied bi Lm18 fil-giimgha, waqt li fis-sentejn ta’ Gvern Laburista dan zdied biss b’ LM7. F’termini reali, z-zieda kienet ta’ 13% mqabbla ma’ 3% ta’ Gvern Labrista. Bejn l-1999 u l-2001, l-investiment fil-manifattura zdied b’ Lm150 miljun meta mqabbla ma Lm48 miljun ta’ Gvern Laburista.

L-Att il-gdid ghall-Promozzjoni tan-Negozju kien inizjattiva ewlenija biex jinkuraggixxi u jhajjar lill-intraprizi Maltin kollha. Dan l-att estenda il-beneficcji li qabel kienu miftuha biss ghal dawk il-kumpanniji li jesportaw.

L-ghajnuna ghas-self employed u n-negozji z-zghar inhasset l-aktar f’ezercizzji ta’ simplifikazzjoni ta’ burokrazija li gew imwettqa minn diversi Ministeri. Proceduri godda fil-hrug tal-licenzji tan-negozju wasslu biex f’dawn l-ahhar erba’ xhur fit-Trade Licensing Unit biss, dahlu 867 applikazzjoni ghal-licenzji tan-negozju, li minn dawn 457 huma talbiet ghal licenzji tan-negozji godda.

L-investiment ta’ ‘l-fuq minn miljun lira fiz-zoni ndustrijali tal-Handaq, l-Imriehel u Haz-Zebbug u l-quddiem b’investiment simili f’zoni industrijali ohrajn, qed iwasslu biex jittejjbu l-kundizzjonijiet tax-xoghol u titjieb l-efficjenza fis-servizz u l-manifattura ta’ dawk kollha li jahdmu f’dawn iz-zoni industrijali.

Wara konsultazzjoni ma’ dawk li qeghdin jahdmu fil-villagg ta’ l-artigjanat f’Ta’ Qali, il-Gvern applika ghall-permess ta’ zvilupp ghal bini mill-gdid ta’ villagg ta’ artigjanat li ghandu jaghti spinta fil-qawmien mill-gdid fil-manifattura u l-bejgh ta’ l-artigjanat Malti.

"Ekonomija nazzjonali soda u b'sahhitha toffri opportunitajiet ta' impjiegi ghall-Maltin, kemm ghal issa kif ukoll ghall-futur. Ghaldaqstant il-Gvern fassal mill-gdid il-ligijiet li jirregolaw ix-xoghol u r-relazzjonijiet industrijali sabiex il-haddiema Malti jkollu l-flessibilita’ u l-opportunita’ li jzomm ruhu aggornat mal-htigijiet moderni tad-dinja tax-xoghol.

Dan il-Gvern, ser ikompli jaghti prijorita' ewlenija biex tkompli tissahhah il-qaghda ekonomika ta’ Malta. "Hdimna u impenjajna ruhna biex indawwru r-rotta li konna sibna erba snin ilu. Poggejna l-ekonomija ta' Malta fuq sisien aktar b’sahhithom biex inbeghdu pajjizna mit-theddid serju li konna qed naffaccjaw. Ghamilna dan, b'mod ghaqli u realistiku billi sahhahna l-qafas tat-taghlim u t-tahrig, kattarna l-investiment, ziedna l-fiducja fil-pajjiz u fina nfusna, hloqna aktar impiegi u naqqasna l-qghad. " qal il-Vici Prim Ministru. "Fl-ahhar mill-ahhar, ghalhekk dan il-Gvern qed jahdem u sahhah il-pajjiz, biex niggarantixxu x-xoghol u kwalita’ ta’hajja gholja ghall-Maltin u l-Ghawdxin.